Jan Łukaszewski

 

Dyrygent, dyrektor naczelny i artystyczny oraz twórca międzynarodowych sukcesów Polskiego Chóru Kameralnego Schola Cantorum Gedanensis, pomysłodawca i dyrektor artystyczny Międzynarodowego Festiwalu Mozartowskiego Mozartiana, juror polskich i zagranicznych konkursów muzycznych, wykładowca kursów mistrzowskich − jest uznawany za jednego z najznakomitszych w Europie specjalistów w dziedzinie muzyki chóralnej. 

Ceniąc kunszt artystyczny Polskiego Chóru Kameralnego i jego Dyrektora, współcześni kompozytorzy, polscy i zagraniczni, już ponad 500 razy powierzyli Janowi Łukaszewskiemu dyrygowanie światowymi prawykonaniami ich kompozycji. Krytycy podkreślają,
że kierowany przez Jana Łukaszewskiego Polski Chór Kameralny osiągnął nie tylko perfekcyjne brzmienie i doskonałą biegłość techniczną, ale także unikatową zdolność do odkrywania stylistycznych idiomów muzycznych właściwych dla wielu epok i ich kompozytorów. Jan Łukaszewski cieszy się sławą dyrygenta potrafiącego w krótkim czasie przygotować  muzyczne interpretacje najbardziej skomplikowanych utworów. Jako dyrygent gościnny Jan Łukaszewski współpracował m.in. z Chórem Polskiego Radia w Krakowie, a obecnie współpracuje m.in. z Chórem Filharmonii Krakowskiej oraz Chórem Filharmonii Wrocławskiej.

Jan Łukaszewski ceniony jest także za dyrygowanie orkiestrami oraz prowadzenie utworów wokalno-instrumentalnch. Wśród orkiestr prowadzonych przez Jana Łukaszewskiego znajdują się tak znakomite zespoły polskie jak Sinfonia Varsovia (Warszawa) i Narodowa Orkiestra Symfoniczna Polskiego Radia (Katowice) oraz wspaniałe orkiestry zagraniczne, takie jak Academy of Ancient Music z Cambridge, Akademie für Alte Musik Berlin, Neue Düsseldorfer Hofmusik, Concilium Musicum Wien, Ensemble Sans Souci Berlin, portugalska Divino Sospiro czy Narodowa Orkiestra Łotewska z Rygi.   

Jan Łukaszewski jest często zapraszany do prowadzenia kursów mistrzowskich i seminariów dla dyrygentów chóralnych w Polsce i na świecie. W Rotterdamie, podczas World Symposium of Choral Music występował w podwójnej roli: jako prowadzący kurs mistrzowski, a także jako wykładowca seminaryjny. Jego umiejętności są  szczególnie cenione w Japonii, gdzie od lat prowadzi kursy mistrzowskie w Nagano, Maruko, Tokio, Karuizawa, i Takarauzka. Jan Łukaszewski wielokrotnie zasiadał i zasiada w jury światowych, renomowanych konkursów chóralnych, m.in. w Japonii (Takarazuka, Karuizawa, Morioka), Walii (Llangollen), na Litwie (Kłajpeda), we Włoszech (Fivizzano, Calabria) oraz  Szwajcarii (Montreux). Jest także jurorem konkursów kompozytorskich
w Polsce, Anglii (Cambridge), Francji (Rouen) i Niemczech (Kolonia).

Od ponad 40-stu lat Jan Łukaszewski, równolegle z profesjonalnym Polskim Chórem Kameralnym, prowadzi, założony przez siebie, Chór Chłopięco-Męski Pueri Cantores Olivenses, z którym z powodzeniem występował w wielu krajach europejskich, w Ameryce  Północnej, Japonii i Chinach.

Jan Łukaszewski jest jednym z nielicznych w Polsce propagatorów i wykonawców muzyki chóralnej takich znakomitych kompozytorów współczesnych jak Schönberg, Messiaen, Xenakis, Globokar, Takemitsu, Castiglioni, R.Strauss, Pepping, Tippett, Ives, Barber, Penderecki, Górecki czy Kilar.  W 1992 roku Jan Łukaszewski spotkał się osobiście z Toru Takemitsu w Warszawie oraz w Gdańsku. Spotkania odbyły się w związku z monograficznymi koncertami poświęconymi twórczości japońskiego kompozytora. Jan Łukaszewski zaprezentował m.in  - po raz pierwszy w Europie – utwór Wind Horse, do partytury którego kompozytor wprowadził podczas prób drobne zmiany. Toru Takemitsu był bardzo zadowolony z interpretacji jego utworów w wykonaniu Jana Łukaszewskiego i Polskiego Chóru Kameralnego.

Jan Łukaszewski przygotował nagrania dla Polskiego Radia, Dutch Radio, Sender Freies Berlin, Bayerischer Rundfunk, Südwestrundfunk i Westdeutscher Rundfunk oraz dla Telewizji Polskiej i Niemieckiej oraz zarejestrował ponad 70 płyt CD. Dla Polskiego Radia i Telewizji Polskiej Jan Łukaszewski nagrał m.in. 68 ofertoriów Giovanniego Pierluigi da Palestrina. W roku 2013 Jan Łukaszewski poprowadził nagranie 55 motetów siedemnastowiecznego kapelmistrza gdańskiego Andrzeja Hakenbergera (1574-1627), w wykonaniu Polskiego Chóru Kameralnego i szwajcarskiego zespołu instrumentalnego Musica Fiorita. Płyta z tymi nagraniami będzie najpełniejszą prezentacją północnoeuropejskiej XVII-wiecznej polichóralności.

Jan Łukaszewski jest aktywnym animatorem życia muzycznego.  Z jego inspiracji odbyły się m.in. Międzynarodowe Sympozja Muzyki Chóralnej, Dni Bachowskie, Festiwal Chopin w Gdańsku. Od dziewięciu lat, z inicjatywy i pod artystycznym kierownictwem Jana Łukaszewskiego odbywa się w Gdańsku Międzynarodowy Festiwal Mozartowski Mozartiana. Podczas trwającego siedem dni Festiwalu Mozartiana prezentowanych jest kilkanaście koncertów i wydarzeń towarzyszących. Tradycją festiwalu jest, że koncert finałowy, który odbywa się w zabytkowej katedrze w Gdańsku – Oliwie, prowadzi Jan Łukaszewski. Są to koncerty oratoryjne z udziałem Polskiego Chóru Kameralnego, wybitnych, światowej sławy solistów oraz najwybitniejszych orkiestr specjalizujących się w wykonawstwie muzyki XVII i XVIII wieku – np. Academy of Ancient Music czy Akademie für Alte Musik Berlin.

Wyrazem publicznego uznania dla kunsztu artystycznego dyrektora Polskiego Chóru Kameralnego są przyznawane mu prestiżowe nagrody i wyróżnienia.

W roku 1999 Jan Łukaszewski został pierwszym laureatem nagrodyim. Jerzego Kurczewskiego, przyznawanej dla najwybitniejszych kompozytorów i dyrygentów związanych z chóralistyką. W kolejnych latach tę samą nagrodę otrzymali m.in.: Henryk Wojnarowski, Stefan Stuligrosz, Henryk Mikołaj Górecki, Wojciech Kilar i Krzysztof Penderecki. Jan Łukaszewski zasiada obecnie w kapitule przyznającej to prestiżowe wyróżnienie.  W roku 2000 Jan Łukaszewski został laureatem Pomorskiej Nagrody Artystycznej w kategorii Całokształt Twórczości. W 2008 roku Jan Łukaszewski otrzymał wyróżnienie Zasłużony dla Kultury Polskiej oraz medal Zasłużony Kulturze Polskiej Gloria Artis przyznawane przez polskiego Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.  
W 2009 roku Jan Łukaszewski otrzymał nagrodę Miasta Gdańska Splendor Gedanensis za wykreowanie marki Międzynarodowego Festiwalu Mozartowskiego Mozartiana w Gdańsku.

W 2010 roku otrzymał nagrodę Orphee D’Or  przyznaną przez francuską Academie du Disque Lyrique w kategorii Najlepsze nagranie muzyki chóralnej za płytę Penderecki: Complete Choral Works. Jan Łukaszewski jako pierwszy dyrygent na świecie dokonał nagrania kompletu utworów Krzysztofa Pendereckiego na chór a cappella. Płyty nagrane pod kierownictwem Jana Łukaszewskiego były osiemnaście razy nominowane i pięciokrotnie honorowane główną nagrodą polskiego przemysłu fonograficznego - Fryderyk, ostatnio w roku 2014 za płytę Marian Borkowski. Choral Works w kategorii Najwybitniejsze Nagranie Muzyki Polskiej.

Jan Łukaszewski posiada tytuł doktora w dziedzinie sztuk muzycznych, w dyscyplinie artystycznej dyrygentura, który obronił z wyróżnieniem w Akademii Muzycznej w Krakowie.